Nieuwsbrief

 

Eldad Kisch

"Profiling"
Lees zijn column
 
Geef het andere Israël moed

Lees verslag 2015

Klik hier

 
 

Denk niet

'ik kan niets doen'

Klik hier

 

Column Eldad Kisch

Tussen vriend en vijand

20-03-2013

 

Het is mij een genoegen het boek van mijn vriend Walter Stolz aan u voor te leggen. 'Tussen vriend en vijand', met als ondertitel: 'Dagboek van een reis door de Palestijnse gebieden en Israël' (ISBN 978-90-5972-717-5, uitgegeven door Eburon). Het boek is aangenaam vertaald uit het Duits. Hoezo Duits? Lees verder!

 

De schrijver doet verslag van zijn ervaringen als Nederlands adviseur voor ontwikkelingsgebieden in de Palestijnse Autoriteit in 1999, waarover hij rapport moest uitbrengen aan het Nederlandse Ministerie van Buitenlandse Zaken. Het interessante is dat Walter van oorsprong Duitser is, al jaren in Nederland woont en met een Joodse vrouw getrouwd was, die jammer genoeg te vroeg overleden is. Hij groeide op in een christelijk milieu waar ze niets moesten hebben van de nazi-gedachte. Toch moest zijn vader in militaire dienst in de Tweede Wereldoorlog. Dit Duitse aspect vis á vis de Joden komt aan de orde. Ook komen schuldgevoelens soms even om de hoek kijken. Het persoonlijke element van de achtergrond zou ik niet zo prominent vermelden, ware het niet dat het een essentiëel onderdeel uitmaakt van dit menselijke document. Het voedde ook zijn aanvankelijke twijfel of hij, met zijn specifieke antecedenten, zich wel in deze problematische opdracht kon begeven.

 

Walter is niet alleen een consultant, maar ook een denkend mens. Zodoende bestudeerde en hoorde hij ook zaken die geen direct verband hielden met zijn opdracht, ondanks de tijdnood door druk van het werk. Hij hield een dagboek bij van zijn dagelijkse bezigheden en zijn herinneringen zijn daarop gebaseerd.

 

Een citaat uit het boek geeft zijn gevoelens mooi weer: "Ik ben hier als intellectuele huursoldaat die door de ministeriële bureaucratie naar het front is gestuurd om het vuile werk op te knappen en daarover verslag uit te brengen op een wijze die nuttig is voor het ambtelijk apparaat." Dus niet te veel genuanceerde kost, en vooral geen aanstoot geven. De auteur beschrijft in een mooi mengsel zijn goede wil tot begrip van de extremisten aan beide kanten, maar ook weerzin in hun standpunten. Hierin grijpt hij op vloeiende wijze terug naar zijn jeugd in Duitsland.

 

Het blijkt al gauw uit zijn ervaringen van ruim een decennium geleden aan beide kanten van het geschil in het Midden-Oosten - met vervanging van enkele spelers - hoe weinig er veranderd is sinds zijn reis. Iedereen met zijn eigen agenda, gebrek aan vertrouwen aan beide zijden en botte onwil.

 

Het is allemaal vlot leesbaar en instructief, dankzij de inzichten van Walter, die zich geen knollen voor citroenen laat verkopen. De schrijver eindigt met een hoopvolle noot, in de woorden van zijn overleden vrouw Marjolijn over hun eigen heling: "Traumatische ervaringen en herinneringen, waarin wij ... steeds weer verwikkeld raakten. En toch is het ons gelukt onze angsten, onze haat en de daaruit voortvloeiende paranoia achter ons te laten. Ik werd je vriendin, we hielden van elkaar, we trouwden en waren gelukkig."

 

Als zulke uiteenlopende uitgangspunten elkaar in liefde konden vinden, dan is er ook hoop voor een oplossing van dit slepende conflict. Jammer dat ik als recensent wat minder optimistisch gestemd ben.